درحال مشاهده: مهندسی و مدیریت ساخت پروژه - مطالب ابر اصول مدیریت ساخت

ادعونی
اهدای خون
موسسه محک
اهداء عضو

جزوه درس اصول مدیریت ساخت

1396/05/14
08:48
امیرحسین ستوده بیدختی

كارگاه‌های‌ صنعتی‌ ساختمان‌ و محل‌ كار-انبار كردن‌ مصالح‌

-
-
امیرحسین ستوده بیدختی
انبار كردن‌ مصالح‌

 

ماده‌292: درمواردی‌ كه انباركردن موقت مصالح و نخاله‌های‎ساختمانی‌ درمحل‌ عبور و مرور عمومی‌ یا مجاور آن‎اجتناب ناپذیر باشد، این‎كار با رعایت دقیق مفاد ماده 11 صورت گیرد.

ماده‌ 293: از انبار كردن مصالح ساختمانی در نزدیكی لبه گودبرداری، دهانه چاه یا هر نوع پرتگاه باید جلوگیری بعمل آید.

ماده‌ 294: آجر و سفال‌ نباید با بیش‌ از دو متر ارتفاع‌ انباشته‌ شود و اطراف‌ آن‌ باید با موانع مناسب محصور گردد.

ماده‌ 295: از انباشتن مصالحی از قبیل شن، ماسه، خاك و غیره، در كنار تیغه‌ها باید جلوگیری بعمل آید. هم چنین در صورت انباشتن مصالح مذكور در كنار دیوارها، باید به ترتیبی عمل شود كه فشار بیش از حد به دیوار وارد نشود.

ماده‌ 296: انبار شن‌ و ماسه‌ و سنگ‌ باید مرتباً مورد بازدید قرار گیرد تا در اثر برداشتن‌، موجبات‌ ریزش‌ آنها بر روی كارگران و ایجاد حادثه‌ فراهم‌ نگردد.

ماده‌ 297: كیسه‌های‌ سیمان‌ و گچ و غیره‌ نباید بیش‌ از ده‌ ردیف روی هم چیده شوند، مگرآنكه از اطراف به وسایل مطمئن مهار گردند و در این صورت نیز باید در هر پنج ردیف كه روی هم چیده می‌‌شوند، یك كیسه از هر طرف عقب نشینی گردد.

ماده‌ 298: هنگام برداشتن كیسه‌ها، هر ردیف افقی باید به طور كامل برداشته شود و سپس از ردیف بعدی شروع گردد.

ماده‌ 299: برداشتن مصالح انبار شده باید از بالاترین قسمت شروع گردد.

ماده‌ 300: الوارها باید روی چوب‌های عرضی قرار داده شوند، به طوری كه كاملاً روی زمین قرار نگیرند و چنانچه ارتفاع الوارهای انبار شده از یك متر تجاوز نماید، در ارتفاع هر یك متر باید الوارهای عرضی بین ردیف‌ها قرار داده شود.

ماده‌ 301: تیرهای آهن باید با ارتفاع كم طوری روی هم انباشته شوند كه امكان غلطیدن آنها نباشد.

ماده‌ 302: ورق‌های فلزی باید به طور افقی روی هم انباشته شده و ارتفاع آن از یك متر تجاوز ننماید.

ماده‌ 303: هنگام انبار نمودن لوله‌های فلزی، باید طرفین آنها با موانع مناسب مهار گردد تا از غلطیدن آنها و ایجاد حادثه پیشگیری بعمل آید.

 

مقررات‌ متفرقه‌

 

ماده‌ 304: از كار كردن كارگران بر روی بام ساختمان‌ها در هنگام باد، طوفان و بارندگی شدید و یا هنگامی كه سطح بام پوشیده از یخ باشد،‌ باید جلوگیری بعمل آید.

ماده‌ 305: از بكار گماردن‌ كارگران‌ بی‌ تجربه‌ و تازه‌ كار بر روی‌ سقف‌های‌ شیب‌ دار باید جلوگیری‌ بعمل‌ آید.

ماده‌ 306: در هنگام‌ كار برروی‌ سقف‌های پوشیده‌ از صفحات‌ شكننده‌ مانند صفحات‌ موج‌‌دار نورگیر و یا ورق‌های آزبست – سیمان (ایرانیت‌)، باید از نردبان‌ها یا صفحات‌ كراولینگ‌ با عرض‌ حداقل‌ 25 سانتی‌ متر استفاده‌ شود. تعداد نردبان‌ها یا صفحات كراولینگ  باید حداقل دو عدد باشد تا برای جابجا كردن یكی از آنها، نیاز به ایستادن بر روی ورق‌های شكننده نباشد.

ماده‌ 307: در لبه‌ سقف‌های شیب‌ دار باید موانع‌ مناسب‌ و كافی‌ جهت‌ جلوگیری‌ از لغزش و سقوط‌ كارگر و یا ابزار كار پیش‌بینی‌ شود.

ماده‌ 308: كارگرانی‌ كه‌ بر روی‌ سقف‌های‌ شیب‌ دار با شیب‌ بیش‌ از 20 درجه‌ كار می‌كنند باید مجهز به‌ كمربند ایمنی‌ و طناب‌ نجات‌ باشند و در صورت امكان تورهای حفاظتی در زیر محل كار نصب گردد.

ماده‌ 309: ورق‌های مذكور در ماده 306 باید فاقد هرگونه نقص، ترك و شكستگی بوده و فاصله تكیه‌گاه‌های زیر آن‎به اندازه‌ای باشد كه‎صفحات، تحمل بارهای وارده را داشته باشند.

ماده‌ 310: معابری كه برای عبور چرخ دستی یا فرغون ساخته می‌‌شوند، باید دارای سطح صاف باشند و برای عبور هر فرغون حداقل یك متر عرض منظور شود.

ماده‌ 311: از قرار دادن بار، اعمال فشار و تكیه دادن داربست یا نردبان به كارهای بنایی كه ملات آن هنوز به طور كامل نگرفته و سقف نشده باشد، باید جلوگیری بعمل آید.

ماده‌ 312: شعله‌های باز، مشعل، كبریت مشتعل و غیره، نباید در مجاورت دهانه‌های مجاری فاضلاب، خطوط اصلی گاز و مجاری مشابه قرار داده شود.

ماده‌ 313: نصب پلاك سنگی روی نمای ساختمان فقط در صورتی مجاز است كه به وسیله رول پلاك یا وسایل مناسب دیگر به طور محكم و ایمن مهار و از جدا شدن و سقوط آن پیشگیری بعمل آید.

ماده‌ 314: هنگام پوشش كف اطاق‌ها و سالن‌ها با موكت یا مواد پلاستیكی، استعمال دخانیات باید اكیداً ممنوع و همچنین كپسول‌های اطفاء حریق مناسب از قبیل نوع پودر شیمیایی باید دردسترس و آماده بكار باشد.

ماده‌ 315: قبل از شروع به كار پوشش كف اطاق‌ها و سالن‌ها با موكت یا مواد پلاستیكی، باید پنجره‌ها كاملاً باز و از تهویه طبیعی محل كار اطمینان حاصل شود. ضمناً چنانچه تهویه مصنوعی نیز مورد نظر باشد، باید مكنده هوا در سمت بیرون پنجره نصب و قبل از شروع كار روشن گردد. استفاده از بنزین و دیگر مواد سریع الاشتعال به عنوان رقیق كننده چسب خطرناك و ممنوع باشد.

ماده‌ 316: جك‌هایی كه در عملیات ساختمانی مورد استفاده قرار می‌‌گیرند، باید كاملاً سالم و بدون نواقصی از قبیل ترك خوردگی، سائیدگی، پیچیدگی، و غیره باشند همچنین حداكثر ظرفیت جك باید بر روی آن در محل مناسبی به فارسی حك شده و یا به طرق مناسب دیگری مشخص شده باشد.

ماده‌ 317:جك نباید بیش از میزان حداكثر ظرفیت آن بارگذاری شود.

ماده‌ 318: جكی كه نقص فنی داشته باشد، باید به طور مشخص علامت گذاری و از دسترس افراد كارگاه ساختمانی خارج گردد.

ماده‌ 319: ظرف محتوی قیر داغ نباید در محوطه بسته نگهداری شود، مگر آنكه قسمتی از محوطه باز بوده و تهویه به طور كامل انجام گیرد.

ماده‌ 320: برای گرم كردن بشكه‌های محتوی قیر جامد ، باید ترتیبی اتخاذ گردد كه ابتدا قسمت فوقانی قیر در ظرف ذوب شود و از حرارت دادن و تابش شعله به قسمت‌های زیرین ظرف قیر در ابتدای كار جلوگیری بعمل آید.

ماده‌ 321: استفاده از چهارپایه‌های كوتاه در عملیات سبك ساختمانی و تعمیرات جزیی در صورتی مجاز است كه واجد استحكام و سطح اتكاء كافی و مطمئن باشد.

ماده‌ 322: بالا كشیدن اجسام سنگین و حجیم از جمله تیرآهن، قطعات فولادی و غیره به صورت دستی باطناب، كابل و غیره مجازنبوده و بایدازبالابرهای‎مكانیكی مناسب‎استفاده شود.

ماده‌ 323: نقل و انتقال كارگران ساختمانی در قسمت حمل بار وسایل نقلیه موتوری یا به وسیله سایر ماشین آلات ساختمانی مجاز نمی‌باشد.

ماده‌ 324: كلیه مستحدثات موقت كارگاه از قبیل استراحت گاه، ساختمان اداری، انبار مصالح، راه‌های ارتباطی به كارگاه و غیره،‌باید دارای استحكام و مقاومت كافی باشند.

این آیین نامه مشتمل بر 9 فصل و 324 ماده، به استناد مواد 85 و 86 قانون كار جمهوری اسلامی ایران در جلسه مورخ 17/2/81 شورایعالی حفاظت فنی مورد بررسی نهایی و تایید قرار گرفت و در تاریخ 9/6/1381 به تصویب وزیر كار و امور اجتماعی رسید.

انجمن مهندسی و مدیریت ساخت ایران (ICEMA) Iran Construction Engineering Management Association


كنترل عمل‌آوری بتن

-
-
امیرحسین ستوده بیدختی
كنترل عمل‌آوری بتن 

جهت بررسی و قضاوت در مورد نحوه و مدت عمل‌آوری رطوبتی (مراقبت)، عمل‌آوری حرارتی (پروراندن) و عمل‌آوری حفاظتی (محافظت)‌ در صورت بروز شك در صحت نحوه عمل‌آوری و كفایت مدت آن بایستی موارد ذیل را در نظر گرفت.

-    نمونه‌ای متشكل از چند آزمونه باید تهیه شود و در شرایط كارگاهی از نظر عمل‌آوری و دقیقاً شبیه قطعات اصلی سازه، نگهداری گردد. در همان زمان باید نمونه‌ای نیز از همان بتن تهیه و در شرایط عمل‌آوری آزمایشگاهی نگهداری شود.

-    پس از گذشت 28 روز (سن مقاومت مشخصه)، نتیجه میانگین هر كدام از دو نوع نمونه كه در شرایط متفاوتی عمل‌آوری شده‌اند، بدست می‌‌آید. 

-    در صورتی عمل‌آوری قابل قبول تلقی می‌شود كه یكی از دو شرایط زیر برقرار باشد: و         

 

-   مقاومت فشاری عمل‌آوری شده در شرایط كارگاهی،   مقاومت فشاری نمونه‌های عمل آمده در آزمایشگاه و   مقاومت مشخصه فشار بتن هستند.

-    در صورتی كه هیچ یك از این شرایط برآورده نشود روش عمل‌آوری (نحوه و مدت) قابل قبول نیست و باید اقداماتی برای بهبود انجام گیرد. لازم به ذكر است كه 15 درصد كاهش مقاومت در كارگاه پذیرفته شده است. 

 

•    كنترل مقاومت بتن در زمآن های مورد نظر در شرایط عمل‌آوری واقعی كارگاهی (نمونه‌آگاهی) 

جهت بررسی و آگاهی یافتن از كیفیت بتن در موعدهای خاص برای باز كردن قالب زیرین یا برداشتن پایه اطمینان، حمل و نقل قطعات پیش ساخته، مقاومت موجود در طی عمل‌آوری در زمان های مختلف به ویژه برای قطعات پیش ساخته و غیره بایستی موارد ذیل را در نظر گرفت. 

-    نمونه‌ای از بتن (شامل حداقل 2 آزمایش برای یك سن) تهیه ‌شود و در شرایط عمل‌آوری واقعی كارگاهی نگهداری می‌گردد و در سن مورد نظر مقاومت آن تعیین ‌شود. در این حالت نیاز به مقایسه با مقاومت نمونه‌های عمل‌ آمده در آزمایشگاه وجود ندارد.  

-    در صورتی كه مقاومت موجود به میزان مورد نظر و دلخواه رسیده باشد می‌توان قالب‌برداری را به انجام رسانید یا قطعات پیش ساخته را جابجا كرد و یا نوع و مدت عمل‌آوری تسریع شده را مشخص كرد.


كنترل بتن جهت انطباق با مقاومت مشخصه

-
-
امیرحسین ستوده بیدختی
كنترل بتن جهت انطباق با مقاومت مشخصه

 كنترل بتن جهت انطباق با مقاومت مشخصه (نمونه كنترلی، نمونه آزمایشی، نمونه عمل‌ آمده در آزمایشگاه) 

جهت كنترل كیفیت مقاومت فشاری بتن مخلوط شده قبل از ریختن در قطعه اصلی بایستی موارد ذیل را در نظر گرفت.

1- ضوابط نمونه‌برداری و آزمایش

-    نمونه‌گیری باید بصورت تصادفی (عدم نمونه‌گیری عمدی از بتن سفت‌تر یا شل‌تر یا دارای وضعیت خاص در زمان خاص) باشد تا مبانی آماری پذیرش بتن مخدوش نگردد و قضاوت صحیح میسر باشد.

-    برداشتن نمونه از آخرین محل قبل از ریختن در قطعه برداشت شود.

-    به هیچ وجه بتن‌هایی كه در قالب قطعه ریخته شده‌اند مجدداً برداشت نشوند.  

-    هر نوبت نمونه‌گیری شامل حداقل دو آزمونه برای سن مقاومت مشخصه (28 روز) می‌باشد كه در صورت نیاز به تعیین مقاومت بتن در سن دیگر می‌توان تعداد آزمونه را افزایش داد. 

-    با توجه به نكات مندرج در تفسیر جدید آیین نامه بتن ایران بهتر است یك آزمونه اضافی برای قضاوت در زمانی كه اختلاف زیادی بتن دو آزمونه وجود دارد تهیه شود. این آزمونه همان آزمونه شاهد كه اخذ آن در كارگاه ها  رایج است نمی‌باشد. 

-    تهیه آزمونه‌های شاهد در آیین نامه خاصی پیش‌بینی نشده است اما رویه رایج در ایران است و تهیه و آزمایش آن مانعی ندارد. 

-    در هر روز برای هر نوع بتن حداقل یك نوبت نمونه‌برداری لازم است. 

-    حداقل 6 نوبت نمونه‌برداری از یك سازه برای یك رده بتن الزامی است (درACI پنج نوبت).

-    در ACI برای سازه های معمول ساختمانی اخذ یك نوبت نمونه به ازاء هر 110 مترمكعب بتن یا هر 460 مترمربع سطح دال و دیوار ضروری است اما برای بسیاری از سازه‌های خاص (بجز بتن حجیم و سد) به ازاء هر 75 مترمكعب یك نوبت نمونه‌برداری لازم است. در قالب لغزنده حداقل یك نوبت نمونه‌برداری در هر 8 ساعت كار روزانه ضروری است. 

-    در آبا در صورتی كه حجم هر نوبت اختلاط بیشتر از یك متر مكعب باشد برای دال و دیوار از هر 30 متر مكعب بتن یا هر 150 متر مربع سطح یك نوبت نمونه‌برداری ضروری است. هم چنین در آبا برای تیر و كلاف (در صورت ریختن قطعات بصورت جدا از هم) به ازاء هر 100 متر طول و برای ستون ها به ازاء هر 50 متر طول یك نوبت نمونه‌برداری پیش‌بینی شده است . در تفسیر جدید برای قطعاتی مانند شالوده هایی با حجم زیاد، یك نمونه‌برداری از هر 60 متر مكعب بتن توصیه شده است (به ویژه هر نوبت اختلاط بیش از 2 مترم مكعب). 

-    در آبا گفته شده است كه اگر حجم هر نوبت اختلاط كمتر از یك متر مكعب بتن باشد می‌توان مقادیر فوق را به همان نسبت كاهش داد یعنی تعداد دفعات نمونه‌برداری بیشتر می‌شود. مسلماً اگر به تشخیص دستگاه نظارت، كنترل كیفی مطلوبی در ساخت بتن دیده نشود و یكنواختی خوبی حاصل نگردد، می‌توان از این اختیار استفاده نمود. 

-    طبق روال پیش بینی شده در تفسیر جدید آبا می توان گفت اگر حجم هر نوبت اختلاط بیش از 3 متر مكعب باشد (مانند تراك میكسر) می‌توان مقادیر فوق را سه برابر نمود (از هر 90 متر مكعب بتن دال و دیوار و 450 متر مربع سطح ، 300 متر تیر و كلاف و 150 متر ستون).  

-    طبق تفسیر جدید آبا توصیه شده است نوبت‌های نمونه‌برداری در سازه بین طبقات مختلف و اعضاء مختلف توزیع گردد. 

-    در محاسبه سطح دال و دیوار فقط یك وجه آن در نظر گرفته می‌شود.

-    طبق آبا اگر حجم بتنی در یك كارگاه از 30 متر مكعب كمتر باشد دستگاه نظارت به تشخیص خود در صورت رضایت می‌تواند برای بخش بدون كیفیت بتن (با توجه به سابقه مصرف بتن آماده یا طرح مخلوط خاص در سایر پروژه‌ها) از نمونه‌برداری و آزمایش مقاومت صرفنظر كند. مسلماً ناظر باید شواهد و قرائنی را دال به رضایت بخش بودن بتن دردست داشته باشد و به هرحال مسئولیت عدم نمونه‌برداری به عهده ناظر خواهد بود     (در ACI برابر 38 متر مكعب).

-    نتیجه هر نوبت نمونه‌برداری میانگین نتیجه دو آزمونه در یك سن (مانند سن 28 روزه) می‌باشد. 

-    آزمونه‌های استاندارد استوانه‌هایی به قطر 150 میلی‌متر و ارتفاع 300 میلی‌متر است. در تفسیر آبا در صورتی كه نمونه مكعبی تهیه شود، این نمونه می‌تواند به استوانه استاندارد تبدیل شود. نحوه تبدیل در جدول زیر مشاهده می‌شود. هم چنین در آبا مكعب 150 میلی‌متری و 200 میلی‌متری یكسان فرض شده است و در صورت تهیه استوانه به قطر 100 میلی‌متر و ارتفاع 200 میلی‌متر ضریب تبدیل آن به استوانه استاندارد98/0خواهد بود.

انجمن مهندسی و مدیریت ساخت ایران (ICEMA) Iran Construction Engineering Management Association


مهندسی و مدیریت ساخت پروژه - مطالب ابر اصول مدیریت ساخت

مهندسی و مدیریت ساخت پروژه - مطالب ابر اصول مدیریت ساخت,مدیریت ساخت ,مدیریت پروژه, مدیریت پروژه های ساخت, مدیریت پروژه و ساخت,مدل سازی اطلاعات ساختمان,مدیریت ساخت
تمامی حقوق این وب سایت متعلق به مهندسی و مدیریت ساخت پروژه است. |طراحی و توسعه:امیرحسین ستوده بیدختی|